عقایدقرآن

بازخوانی مفاهیم قرآنی(۱)

توحید و شرک

سپاس خدایی که ما را به نعمت بی بدیل یکتاپرستی و انتخاب مسیر درست زندگی رهنمون گشت و از سقوط در سراشیبی شرک‌ و کفر نجات یافتیم.
به اذن و توفیق خدای سبحان در زنجیره نوشتاری کوتاه می‌خواهیم پاره‌ای از مفاهیم قرآنی را به زبانی ساده پیش روی خوانندگان بزرگوار قرار دهیم، امید اینکه ابتدا مورد رضا و خرسندی خدای علیم حکیم قرار گرفته و در میزان کردارهای نیک ثبت گردد، و ثانیا بتوانیم در راستای روشنگری هرچه بیشتر ارزشهای والای دینی گامی کوچک برداریم ـ والله المستعان و علیه التکلان ـ.

یکی از اساسی‌ترین و کلیدی‌ترین مفاهیم و گزاره‌های قرآنی مقوله ” توحید ” است، زیرا سرنوشت سعادتمند آدمی و پذیرش کردارها و گفتارهای وی در گرو این رکن رکین است و خروج عالمانه و عامدانه از شاهراه توحید و فرورفتن در منجلاب شرک‌ورزی موجبات نگون‌بختی ابدی را برای انسان رقم می‌زند.
توحید به دو بعد نظری و عملی تقسیم می‌گردد:
ـ توحید نظری، این بخش ناظر به بعد شناخت ذهنی و علمی از خدای آفریننده و صفات کمال وی و پیراستن منظومه باورها از اعتقاد به تعدد آلهه در اداره امور هستی، می‌باشد.
ـ توحید عملی، مهمترین بخش توحید و یکتاپرستی این قسمت است، زیرا اگر باور و شناخت ذهنی ـ هر اندازه پاک و سالم هم باشد ـ در رفتار و گفتارهای روزمره انعکاس و بازتاب نداشته و آدمی را برای خداوند سبحان خالص و پالوده نکند فاقد ارزش است و دردی دوا نمی‌کند؛ چیزی که بسیاری از باورمندان به اصل توحید و رهایی از گرداب شرک بدان گرفتاراند.
توحید یعنی دخالت دادن یک خدا و فرمانروا در زندگی، یعنی در مملکت قلب و درون یک آمر و فرمانروا حکومت نماید و به تعبیر قرآن کریم ” اسلام وجه ” برای خدای خالق تحقق یابد.
توحید یعنی در برابر تطمیع و تهدید خم به ابرو نیاوردن، به بیانی دیگر: اگر تمام امکانات و رفاه زندگی برایش فراهم گشته و یا تمام قوای معاند در قالب درنده‌ترین موجود و با برنده‌ترین سلاح در برابرش قد علم نمایند کم‌ترین ضعف و سستی به بنیان ایمانش راه نیابد؛ چنانچه خداوند سخن شیخ اجلّ سعدی شیرازی ـ مشمول غفران بیکران الهی باد ـ می‌فرمایند:
مـوحــد چه در پــای ریزی زرش
چه شمشیر هندی نهی بر سرش
امـیـد و هراسش نباشد ز کــس
بر این است بنیاد توحید و بس
شرک‌رزی هم نقطه مقابل اینهاست، یعنی زانو زدن در برابر مطامع زودگذر و مخاوف بشری، یعنی تغییر موضع دادن در حالتهای گوناگون و فقدان ثبات و استقامت در زندگی؛ به تعبیر مولانا ساعتی میزان این و لحظه‌ای میزان آن و با تغییر جهت باد تغییر مسیر و جهت دادن و هر روزه قبله‌ای داشتن.
چە بسیاراند داعیانی پوشالین کە خود را موحد تمام عیار قلمداد می‌کنند ولی در واقع مدعیانی خوش‌آواز و سخنوران آتشین پشت تریبونها بیش نیستند، چون با اندک تغییر و تحولی در زندگی به‌ویژه هنگام وزیدن بادهای ناملایم و قرار گرفتن در مسیری سخت و سنگلاخ، پرده از روی درون بیمار و متزلزشان برداشته شدە و سریع و ناگهانی تکان می‌خورند و سرە از ناسرە معلوم می‌گردد.
خلاصه اینکە: اهمیت بسزای توحید تنها به بعد نظری‌اش محدود و منحصر نمی‌گردد ـ گرچه این بخش بسیار مهم و زیربنایی است ـ بلکه بایستی همه حرکات و سکنات سالک راه بندگی یکتاپرستانه را تحت‌الشعاع قرار داده و بوی عطرآگین توحید از فضای همه حیاتش به مشام همگان برسد.

هدانا الله لطریقه القویم و عصمنا من الزلل

ادامە دارد…

احمد عباسی ـ بانه ۲۹ / ۷ / ۹۷

برچسب ها

احمد عباسی

استان کردستان - بانه نویستده - مترجم - فعال دینی و اجتماعی

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

لطفا نظرات خود را با حروف کوردی یا فارسی تایپ کنید
نظرات حاوی مطلب توهین آمیز یا بی احترامی به اشخاص ، عقاید دیگران، و مغایر با قوانین کشور منتشر نمی شود
نظرات پس از تائید منتشر می شود
بستن