اصولعقاید

یەکتاپەرەستی (توحید)

✅ مانای پەرەستش :

مطهری له (مجموعه آثار)ەکەی دا دەڵی : پەرەستش، پەیوەندیەکی زەڵیلانەو ملکەچانەیە کە ئینسان لەگەڵ پەروەردگاری خۆیدا بەرقەراری دەکا ، کە ئەۆ جۆرە پەیوەندییە تەنها بۆ خودای گەورە دەشێ و بۆ غەیری خودا نارەوایە و نابەجێ .

ناسینی خودای تاقانە وەک تەنها سەرچاوەی هەستی و بونەوەر و ساحەبی هەموو شتێک وادەخۆازێ کە بێجگە لە (اللە) هیچ مەخلوقێکی دی پەرەستش و عیبادەت نەکرێ و کەسی لەگەڵ نەکرێ بە هاوبەش و شەریک .

هەر ئەو زانایە دەڵێ : پەرەستش کردن دوو جورە :

۱- پەرەستشی زمانی : دوعا و پاڕانەوە و خوێندنی سورەی فاتیحا و زکری (رکوع و سجود) و لەببەیک کوتنی حاجی لە حەج ، …

۲- پەرەستشی کرداری : ڕاوەستان لە خزمەت خودای گەورە لە قیامدا و چوونە رکوع و سەجدەو ئەنجامی (طواف)و ڕاوەستان لە عەرەفات و …

بە گوێرەی مانا و لێکدانەوەی مطهری (رح) بۆ پەرەستش ، تەواوی عیبادەتەکان چ زمانی و چ کرداری دەبێ هەر بۆ خودای تاقانە و پەروەردگار بێ و لەۆپەرستنەش دا نابێ کەسی دی لەگەڵ بکرێ بەهاواڵ و هاوبەش .

دەبێ بزانین یەکتاپەرەستی ئامانجی سەرەکی لەدرووست بوونی جنۆکە و ئینسانە و بناغەو بنەرەت و ستونی دەعوەت و بانگەوازی هەموو پێغەمبەرانە و یەکەم شتێکیشە کە خەڵکانی بۆ لا بانگ کراون و سەبەب و هۆکاری ڕزگاربوونی ئینسانە لە دونیا و دوارۆژدا و مەرجیشە بۆ وەرگرتنی عیبادەت و خواپەرەستێکان .

خودای گەورەش دەفەرموێ : [و ما خلقت الجن و الانس الا لیعبدون]

(بێگومان من پەری و ئادەمیزادم درووست نەکردوە تەنها بۆ ئەوە نەبێ کە من بپەرستن و فەرمانبەردارم بن )

هەروەها خودای تاقانە دەفەرموێ : [و ما ٲرسلنا من قبلک من رسول ٲلا نوحی ٳلیه ٲنه لااله الا ٲنا فاعبدون ] انبیاء/۲۵

(لە پێش تۆ دا ئێمە هیچ پێغەمبەرێکمان نە ناردووە ، مەگین سروشمان بۆ کردووە ، کە هیچ پەرستراوێک نیە بێجگە لەمن ، کەواتە من بپەرەستن .)

ئه دوو ئایەتە پیرۆزە ئامانج لە دڕوست بوونی جنوکە و ئینسان و بانگەوازی هەموو پێغەمبەران (س) بۆ یەکتا پەرەستی ، دەگەیەنن .

هەر بۆیە یەکتاپەرەستی مافێ سەرەکی خودای باڵادەستە لەسەر عەبدەکانی .

یەکەم شت لە کاروباری دینی کە خودای گەورە لەخەڵکانی داوا کردوە ، یەکتاپەرەستیە و ئەوەش گرنگی ئەوە کارە دەگەیەنێ و پێغەمبەریش (د.خ) کاتێک معاذ (ر.خ) بۆ یەمەن دەنێرێ ، جەخت لەسەر ئەۆ خودا بەیەک گرتنە دەکا و پێی دەفەرموێ : (… دوای ئەوەی خودایان بەتاک و تەنها ناسی پێیان بڵێ : لەسەرتانە پێنج فەرزەی نۆێژ لەشەو و رۆژدا ئەنجام بدەن و … ) بخاری و مسلم

هەروەها خودا بەیەکگرتن شەرتە بۆ ڕزگاری ئینسان لەدونیا و دواڕۆژدا جاکەسێک ڕوو بکاتە پەرەستشی (اللە) و پشت هەڵکا لە عیبادەتی غەیری ئەو ، خۆی ڕزگار کردوە لە هەموو دڵەڕاوکێو پەرێشانیەک و ئارامی و ڕاحەتی بۆ خۆی مسۆگەر کردوە لە دونیادا .
وەک پەروەردگاری بێ هاۆتا دەفەرموێ : [الا بذکر الله تطمئن القلوب]
(ئاگادار بە تەنها بە یادی خودا دڵەکان ئارام دەگرن)

له قیامەتیش ڕزگار بوە لە ئاوری بەژانی دۆزەخ ، وەک خودای تەوانا دەفەرموێ : [ ٳنه من یشرک بالله فقد حرم الله علیه الجنه و مٲواه النار و ما للظالمین من انصار ] مائده / ۷۲

(چونکە هەرکەس شەریک و هاوەڵ بۆ خودا دابنێ ، بێگومان خودا بەهەشتی لێ حەرام کردووە ، جێگا و ماواشی ئاگرە ، هیچ یارمەتیدەرێکیش بۆ ستەمکاران نییە .)

لەلایەکی ترەوە ئینسانی خودا بە یەکگر رەنج بە خەسار نابێ و بەرهەمی زەحمەتەکانی خۆی دەبینێتەوە ، بەڵام کەسێک هاواڵ دابنێ بۆ خودای پەروەردگار، دەستی لەهەمبانەی بەتاڵ دەردەچێ و رەنجی بە زایە دەروا .

پەروەردگاریش دەفەرموێ :[ ومن یعمل من الصالحات من ذکر ٲو ٲنثی و هو مومن فٲولئک یدخلون الجنه و لا یظلمون نقیرا ] نساء/ ۱۲۴

(ئەگەر کەسێک چ پیاو و چ ژن ، کارێ لەو کارە چاکانە ئەنجام بدا و ، لە هەمان کاتیشدا خاوەنی بڕوابێ . ئەوانەن دەچنە بەهەشت و ، بەقەد چاڵی پشتی ناوکە خورمایەک ستەمیان لێناکرێت .)

بۆ بابای هاواڵ دانەریش دەفەرموێ :[و قدمنا ٳلی ما عملوا من عمل فجعلناه هباء منثوا ]فرقان/۲۳

(هەرکردوەیەکیان کردووە پێی رادەگەێن ، وەک تەپوتۆزی پرژوبڵاویان لێدەکەین .)

بۆیە دەبێ بڵێین یەکتاپەرەستی هۆی وەرگرتنی عیبادەت و کردەوه چاکەکانە و ڕزگارییە لە دونیا و دوارۆژدا ، هاواڵ دانانیش بۆ خودای تاقانە هۆکاری پووچەڵ بوونەوەی کردەوەکان و چۆنە ناو ئاوری دۆزەخ !!

جا ئینسانی ژیر و عاقڵ دەبێ ئاگای لە خۆی بێ و بزانی چۆن عیبادەتێک دەکا و بۆ کێی ئەنجامدەدا .

چونکە بۆ وەرگرتنی عیبادەتەکانیش دو مەرج پێویستن :

۱- تەنها بۆ خودای تاقانە بێ

۲-لەسەر رێو شوێنی شەریعەتی ئیسلام بێ
ئەگەر ئەو دوو مەرجە لە عیبادەتەکان دا هاتنە دی ئەوە وەردەگیرێن و دانا بە چاوی خاوەنەکی دا دەدرێتەوە .
وەک کورد کوتەنی : ماڵی قەڵب سەر بە ساحەبێتی .

ئیبن تەیمییه (رخ) دەڵێ : ( پایە و ئەساسی ئیسڵاح و چاکەکاری ، یەکتاپەرەستیە و بناغەی فەساد و خراپەکاریش هاوبەش دانانە بۆ خۆدا و کافر بوونە بەرامبەری .) مجموع الفتاوی( ۱۸،۱۶۳ )

فەسادی بیرو باوەر دەبێتە هۆی پەیدا بوونی دووبەرەکی و ئیختیلاف و لێکهەڵبڕانی نێوان( تاکەکانی) کۆمەڵگا و پەیرەو کردنی یەکتاپەرەستیش ڕێگایەکە بۆ گەیشتن بە یەکگرتوویی و یەکێتی ئۆمەتی ئیسلامی و تەبایی نێو کۆمەڵگا .

سەرچاوەکان :
۱- تیشکێ لە قورئانی پیرۆز/ئیبراهیم مردوخی
۲- مجموع آثار / مطهری
۳- معالم فی ٲصول الدعوه /محمد یسری
۴- شەرحی اربعین / کاک ناسر سوبحانی

✍ یونس سولێمان زادە

از طريق
یونس سلیمان زاده
منبع
سوزی میحراب
برچسب ها

یونس سلیمان زاده

استان آذربایجان غربی- بوکان نویسنده و مترجم فعال و دعوتگر دینی

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

لطفا نظرات خود را با حروف کوردی یا فارسی تایپ کنید
نظرات حاوی مطلب توهین آمیز یا بی احترامی به اشخاص ، عقاید دیگران، و مغایر با قوانین کشور منتشر نمی شود
نظرات پس از تائید منتشر می شود

همچنین ببینید

بستن
بستن