زنفقه

چند همسری در اسلام؛ ضرورت ها، آسیب ها و پیچیدگی ها(۲-۱)

چند همسری یکی از مرزهای دنیای کهن و دنیای تغییر یافته کنونی است، ترجیهات موجوددر این زمینه همراه با سکون گذشته دفن شده است و زنده نگه داشتن آن حداقل با توجیهات گذشته مقدور نیست سعادت و خوشبختی زناشویی در گرو صفا، صمیمیت، گذشت، فداکاری، وحدت و یگانگی است .

در تمام بحث هایی که در مورد انواع زندگی خانوادگی در دوره های مختلف بیان شده است سعی بر آن دارد که دید کلی در مورد واقعیت زندگی خانوادگی و توصیف آن همانگونه که در عمل وجود دارد در ذهن ایجاد شود .

درواقع در طول یک دوره تاریخی، خانواده دست خوش تغییرات اساسی و بنیادی شده که از عوامل مختلفی چون تغییر شیوه زندگی و نوع معیشت و تکنولوژی و مصرف و تغییر نگرش نسبت به زندگی متأثر است . حول این تغییرات رویکردهای مختلفی در مورد خانواده شکل گرفته است . دین مبین اسلام تلاش می کند زوجین را علیرغم مشکلات به زندگی مودت آمیز و عاشقانه دعوت کند . در جهان اسلام خانواده با همه مظاهرش آن چنان استوار و پابرجا بنا نهاده شده که هیچ عاملی نمی تواند اساس آن را زیر سؤال ببرد

خانواده کوچکترین سلول جامعه است . اگر خانواده از لحاظ روانی آرامش داشته و سالم باشد جامعه نیز از جهات فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی جامعه ای سالم و مترقی و روبه رشد خواهد بود .

یکی از بزرگترین چالش های امروزی جامعه نهاد خانواده می باشد و عواملی که باعث افزایش یا کاهش راندمان و پویایی این نهاد می گردد باید مورد توجه قرار بگیرد .

جامعه وقتی پویا و تأثیرگذار است که تک تک اجزای آن که همان نهاد مقدس خانواده می باشد مورد توجه، بررسی و شناخت از تمامی ابعاد قرار بگیرد لذا چند همسری و تعدد زوجات که عامل مؤثر بر این نهاد است، مورد بررسی قرار می گیرد .

بررسی درستی و نادرستی مسائلی مانند تعدد زوجات که ناشی از ضرورت های شخصی یا اجتماعی است با این نحو صحیح نیست که آن را با تک همسری مقایسه کنیم . بررسی صحیح اینگونه مسائل منوط به این است که از طرفی علل و موجبات ایجاب کننده آنها را در نظر بگیریم و ببینیم عواقب وخیم بی اعتنایی به آنها چیست .

از طرف دیگر نظری به مفاسد و معایبی که از خود این مسائل ناشی می شود بیفکنیم . آنگاه یک محاسبه کلی روی مجموع آثار و نتایجی که از دو طرف مسئله پیدا می شود به عمل آوریم . تنها در این صورت است که این گونه مسائل بصورت واقعی مورد بررسی قرار می گیرند .

لذا در این مقاله به انواع ازدواج (تک همسری ـ چند همسری و ……) و عواملی که از نظر تاریخی و اجتماعی باعث ایجاد چند همسری می شوند معایب و آسیب های چند همسری از نظر حقوقی ـ فلسفی ـ تربیتی ـ روحی و اخلاقی و هم چنین عواملی که باعث ضرورت تعدد زوجات در جامعه می گردد . تفاوت های فیزیولوژیکی زنانه و مردانه که مؤثر در این پدیده است . و موضوع کمونیسم جنسی ـ چند شوهری و علل شکست چند شوهری . نظر اسلام در رابطه با تعدد زوجات و نسبت هایی که به اسلام داده اند و بطور کلی نقش اسلام در چند همسری، فلسفه ازدواج های پیامبر نکات مهم در ازدواج های پیامبر بررسی حقوقی چند همسری در ایران با توجه به لایحه حمایت از خانواده و نظر حقوق دانان را در این باره و بطور کلی چند همسری در کشورهای امریکا ـ کانادا ـ تونس ـ مصر و بنگلادش و نظریه های پست مدرن در حول محور خانواده عواملی که باعث افزایش سن ازدواج می شوند و موضوع ازدواج موقت را در این مقاله مورد بررسی قرار داده ایم .

لزوم پرداختن به این موضوع 

در زندگی مدرن امروزی ارزشهای بسیاری تغییر کرده اند . زندگی خانوادگی که اساس جامعه را تشکیل می دهد مانند دیگر سنت ها مورد هجوم واقع شده است .

و از آنجا که بهترین و با ارزش ترین و مؤثرترین ظرفیت های فکری و فرهنگی در خانواده ساخته می شود و بر عمق هنجارهای اجتماعی و پویایی اعضای آن تاثیر می گذارد لذا موضوع چند همسری یا تعدد زوجات و پیامدهای آن را مورد توجه قرار دادیم . با توجه به اینکه :

تحقیقات نشان می دهد که پدری که دو زن داشته باشد بچه اش به خلاف و بزهکاری بیشتری کشیده می شوند و از نظر اجتماعی فرزندان این خانواده ها در معرض خشونت و تمسخر بیشتر اطرافیان قرار می گیرند و به طور کلی باعث می شود خانواده ها بسوی انحطاط برود .

به علت اینکه در موارد گوناگون چند همسری باعث بوجود آمدن طلاق و از هم پاشیدگی خانواده ها می گردد . پیامد دیگر آن بی اعتمادی زن به شوهر است و هم چنین باعث افزایش بزهکاری کودکان و نوجوانان می شود لازم و ضروری است برای حفظ نهاد و بنیان خانواده و تأثیرات چند همسری بر روی این نهاد به این موضوع (تعدد زوجات) توجه کافی مبذول نماییم .

بنابراین شناخت آسیب های چند همسری به دلیل اینکه عامل آسیب زایی است که باعث تشدد و ناهنجاری و ازهم پاشیدگی نهاد خانواده می گردد و با توجه به اینکه خانواده یکی از مهمترین عوامل تأثیر گذار در جامعه می باشد . پرداختن به این موضوع با اهمیت می باشد.

اهداف تحقیق :

۱ـ افزایش سطح آگاهی جامعه

۲ـ ضرورت پرداختن به موضوع از جنبه های متفاوت اجتماعی ـ فرهنگی ـ اقتصادی

۳ـ توجه به پیامد و آسیب های اجتماعی چند همسری در جامعه ( بزهکاری ـ فقر ـ زنان بی سرپرست و ……)

۴ـ توجه به مسائل روانی حاکم بر درون خانواده از جمله اعتماد بین زوجین

۵ـ لزوم پرداخت به عواملی که منجر به ثبات و پایداری خانواده می شود .

۶ـ شناخت نظرات اسلام درباره چند همسری

۷ـ توجه به سیستم نظارتی و فرهنگی فعال در رابطه با موضوع خانواده

۸ـ بررسی عوامل اجتماعی و فردی که باعث بوجود آمدن تعدد زوجات می گردد .

۹ـ بررسی فرهنگ عرفی جامعه در رابطه با این موضوع

۱۰ـ ضرورت توجه به خانواده به عنوان مهم ترین و عالی ترین مقام تربیتی جامعه .

۱۱ـ توجه به نکات مهم در ازدواج مجدد از نظر پیامبر اسلام و شرایط اجتماعی و عرفی جامعه آن زمان

۱۲ـ بستر سازی مناسب برای ازدواج های سالم

۱۳ـ بررسی نقش قانونگذار در ایجاد امنیت و آرامش در خانواده

۱۴ـ معرفی و بیان اهمیت نقش خانواده در رشد و پیشرفت جامعه

امروزه نمی توان بدون توجه به آسیب های چند همسری یا تعداد زوجات و بدون آگاهی از شرایط و علل آن و ساز و کارهای آن به موضوع ازدواج مجدد پرداخت . زیرا هر قدر که جامعه رو به رشد و جلو می رود باید متکامل تر و سالم تر شود تا بتواند به حیات خود ادامه دهد . درواقع جامعه ای سالم، توانا و پویاست که اعضای آن (خانواده) سالم و پویا و توانمند باشند زیرا که خانواده کوچکترین نهاد اجتماعی و سلول جامعه است .

لذا در این راستا پرداختن به این سؤالات در بخش ذیل ضروری می باشد :

چند نوع ازدواج داریم ؟ چه تفاوت هایی بین زن و مرد از نظر فیزیولوژیکی وجود دارد ؟ چه عواملی باعث بوجود آمدن چند همسری می شود ؟

نظر اسلام درباره چند همسری کدام است، آیا در سنت در روایات نیز به این موضوع پرداخته شده است ؟ که معایب و آسیب هایی به دنبال چند همسری بوجود می آید ؟ تأثیر چند همسری و تعدد زوجات بطور کلی بر روی بهداشت روانی خانواده چگونه است ؟ نکات مهم در ازدواج های پیامبر کدام است ؟ چند شوهری چیست و علل شکست چندشوهری چه می باشد ؟ لایحه حمایت از خانواده به عنوان منبع حقوقی چه تعالیمی درباره چند همسری دارد ؟

چند همسری در تعالیم دینی دیگر غیر اسلام و کشورهای دیگر چگونه است ؟

جایگاه خانواده به عنوان مهم ترین عامل تربیتی در کجا قرار دارد ؟

بنیان خانواده تأثیر زیادی در امر اقتصادی، فرهنگی ـ اجتماعی و حتی سیاسی جامعه دارد نظر به اهمیت آرمانهای جامعه سالم اسلامی لازم است به روند و نوع حرکت آن و بررسی عواملی که باعث ایجاد آسیب در این روند می شوند بپردازیم .

تعاریف :

ازدواج : *

به اعتقاد کارلسون ازدواج فرآیندی است که از کنش متقابل دو فرد «زن و مرد» که برخی شرایط قانونی را تحقیق بخشیده و مراسمی را برای برگزاری زناشویی خود بپا داشته اند و عمل آنان مورد پذیرش قانون قرار گرفته است .

* لوی اشتراس معتقد است که ازدواج برخوردی دراماتیک بین فرهنگ و طبیعت یا میان قواعد اجتماعی و کشش جنسی است .

یا می توان گفت : به رابطه ای قانونی یا عرفی یا شرعی گفته می شود که مرد و زن را برای مدت موقت یا دایم به هم پیوند می دهد و جامعه آن را به رسمیت می شناسد .ازدواج در ایران بر مبنای مذهب مقررات دینی و موازین قانونی استوار است و هنگامی مشروع و رسمی تلقی می شود که با تشریفات خاص اسلامی انجام گیرد و از دفتر مخصوص ازدواج به ثبت برسد . ازدواج بر دو نوع است [۱]:

تک همسری : (monogamy)

نوعی ازدواج است که در آن زن یا مرد فقط یک همسر دارند .

چند همسری : (polygamy)

نوعی ازدواج است که در آن زن یا مرد بیش از یک همسر دارند . چند همسری خود بر دو نوع است :

چند زنی :

حالتی است که در آن مرد در یک زمان با چند زن ازدواج کند

چند شوهری :

حالتی است که زن به طور هم زمان دو شوهر یا بیشتر داشته باشد .

در جاهلیت عرب چهار نوع زناشویی وجود داشته است .

* یک نوع همان که مردی بوسیله پدر دختر از دختر خواستگاری می کند و پس از تعیین مهر با او ازدواج می کند و فرزندی که از آن دختر به دنیا می آید از نظر تعیین پدر تکلیف روشنی دارد .

* نوع دیگر این بوده که مردی در خلال ایام زناشویی با زنی خود وسیله زناشویی او را با مرد دیگری یک مدت محدود فراهم می کرده است تا از او برای خود نسل بهتری به وجود آورد . درواقع این کار را برای بهبود نسل انجام می دادند به این نوع زناشویی نکاح استبضاع می نامند .

* نوع دیگر این بود گروهی که عده اشان کمتر از ده نفری بود با یک زن معین رابطه برقرار می کردند هرگاه صاحب فرزندی می شد در آن هنگام همه آن عده را نزد خویش دعوت می کند و هرکدام از آنها را به عنوان پدر فرزند خود برمی گزید آن مرد حق نداشت از پذیرش فرزند امتناع کند .

* علل شکست چند شوهری :

چند شوهری با طبیعت مرد موافق است نه با طبیعت زن . اما از نظر مرد برای اینکه اولاً با روحیه انحصار طلبی مرد ناسازگار است ثانیاً با اصل اطمینان پدری مخالف است . علاقه به فرزند طبیعت و غریزی بشر است . بشر طبعاً می خواهد توالد و تناسل کند و می خواهد رابطه اش با نسل آینده و نسل گذشته مشخص و اطمینان بخش باشد . می خواهد بداند پدر کدام فرزند است و فرزند کدام پدر است چند شوهری زن با این غریزه و طبیعت آدمی ناسازگار است .

چند شوهری هم با طبیعت زن منافات دارد هم با منافع او . زن از مرد موجودی می خواهد که قلب آن موجود را در اختیار داشته باشد حامی و مدافع او باشد برای او فداکاری کند زحمت بکشد و پول در آورد غم خوار او باشد پولی که به او می دهد به خاطر علاقه و محبت و در راه عشق به او بپردازد زن در چند شوهری هرگز نمی توانسته است حمایت و محبت و عواطف خالصانه و فداکاری یک مرد را نسبت به خود جذب کند از این رو چند شوهری همواره مورد تنفر زن بوده است . علیهذا چند شوهری نه با تمایلات و خواسته های مرد موافقت داشته است و نه با خواسته های زن .

از نظر روانشناسی تفاوتی اساسی بین ساختار روانی و گرایش ها و عواطف زن و مرد وجود دارد برخی از دانشمندان مانند مرسیه ، ویل دورانت ، دونتزلان و … معتقدند زنان به طور طبیعی ( تک همسر گرا ) می باشند و فطرتاً از تنوع همسر گریزانند آنان خواستار پناه یافتن عاطفی و عملی مرد می باشند بنابراین تنوع گرایی در زنان نوعی بیماری است .

عوامل رواج چند همسری از نظر تاریخی :

۱ـ عوامل جغرافیایی

۲ـ عادت ماهیانه

۳ـ محدود بودن دوره فرزند زایی زن

۴ـ عوامل اقتصادی

۵ـ عامل عدد و عشیره

۶ـ فزونی عدد زنان بر مردان

تفاوت در فیزیولوژیکی زنانه و مردانه :

همانطوری که اسپرم مرزهای تخمک را می شکند و به آن نفوذ می کند به نظر می رسد این حس که بواسطه هورمون مردانه بوجود آمده و معادل پرخاشگر بودن در مرد است . اصولاً روان زنانه پذیرنده و روان مردانه نافذ است .

روان مردانه همانند سازی با مادر دارد (در سه سال اول تولد) ولی بین ۳ تا ۵ سالگی این همانند سازی را از مادر به سمت پدر تغییر جهت داده و به سمت پدر می کشاند ولی روان زنانه در ابتدا با مادر همانند سازی کرده و همواره آن را ادامه می دهد . این سوئیچ کردن از مادر به پدر در روان مردانه و این تعویض در مردها باعث می شود تعهد را از یکی به دیگری تجربه کنند و این دلیل دیگری بر پلی گامی (چند همسری) بودن روان مردانه است .

همانطور که در داستانها گفته شده است مرد برای رسیدن به یک دختر هفت خوان رستم را طی می کند . اگرچه پولی گاموس بودن خاص روان مردانه است و حتی نهفته در ذات او

رفتار جنسی در روان زنانه متکامل تر و از سوگیری عاطفی ـ اجتماعی بیشتری برخوردار است . همینطور کمتر تحت تأثیر هورمون قرار می گیرد .

علل چند همسری: 

دلایل متفاوتی را برای تعدد زوجات بیان کرده اند یکی از این دلایل علت اجتماعی است : بواسطه فزونی عدد زنان بر مردان و یا به واسطه احتیاج اجتماع به کثرت نفوس می باشد . و در این گونه موارد تعدد زوجات یک نوع تکلیف و واجب کفایی است وظیفه ای است که برای نجات اجتماع از فساد و فحشا و یا برای خدمت به تکثیر نفوس اجتماع باید انجام شود . اگر فرض کنیم اجتماع واقعاً مبتلا به فزونی زن بر مرد باشد و یا نیازمند به تکثیر نفوس باشد یک وظیفه، یک واجب کفایی متوجه هم مردان و زنان متأهل می شود پای یک فداکاری و از خود گذشتگی به خاطر اجتماع برای زنان متأهل به میان می آید و تعدد زوجات را به عنوان حقی از جانب زنان بی شوهر برعهده مردان و زنان متأهل در می آورد .

فرض کنیم بطور مثال می خواهیم درباره (سربازی اجباری) در نظر بگیریم اگر تنها از زاویه منافع و تمایلات خانواده ای که سرباز به آنها تعلق دارد بنگریم شک ندارد که قانون سرباز وظیفه قانون خوبی نیست بررسی صحیح آن است که ضمن توجه به جدا شدن فرزندی از خانواده به عواقب وخیم سرباز مدافع نداشتن را برای کشور در نظر بگیریم آن وقت است که کاملاً معقول و منطقی به نظر می رسد که گروهی از فرزندان وطن بنام «سرباز» آماده دفاع و جانبازی برای کشور باشند .

که این موارد بیشتر بعد از حوادثی مانند جنگ اتفاق می افتد که شمار مردان از زنان کمتر می شود . آمارها نیز مؤید این معناست : در سال ۱۸۰۵ در میان ۲۳۰۰۰ تن از سرخ پوستان «دشت های بزرگ» در برابر هر ۱۰۰ زن تنها ۴۴ مرد وجود داشته . فرقه آمریکایی مورمون نیز که چند زنی را روا می داند، در گذشته ها بارها دچار کمبود مرد شده است برای مثال در سال ۱۸۷۰ در بین مورمون های سه ناحیه از استان یوتا ۹۵۶ زن در برابر ۸۵۴ مرد موجود بودند .

برتراند راسل می نویسد : «در انگلستان کنونی بیش از دو میلیون زن زاید بر مردان وجود دارد که بنا به عرف باید عقیم بمانند و این برای ایشان محرومیت بزرگی است» .

همواره براثر حوادث اجتماعی ـ مانند جنگ ها تعداد بیشماری از مردها تلف می شوند و همسران آنان بی سرپرست می گردند . هم چنین غالباً تصادف ها، غرق شدن ها، سقوط ها، زیر آوار ماندن ها و … تلفات بیشتری را متوجه جنس مرد می کند طبیعی است در این موارد، شمار زنان آماده ازدواج بر مردان فزونی پذیرد .

در اروپا در خلال سی سال جنگ و خونریزی در جنگ جهانی دوم، مردان زیادی کشته شدند به طوری که عدد مردان برای ازدواج با دوشیزگان و بیوه زنان کفایت نمی کرد . تنها در آلمان غربی شش میلیون زن وجود داشت که نمی توانستند شوهری برای خود پیدا کنند . برخی از آنان از دولت درخواست کردند قانون جواز چند همسری را به تصویب رساند تا در پناه ازدواج قانونی هم از امنیت اجتماعی و تأمین اقتصادی بهره مند شوند و هم نیازهای غریزی آنان به طور سالم در کانون خانواده ارضا گردد که با مخالفت کلیسا چنین خواسته ای برآورده نشد . در نتیجه تأمین نیازها و ارضای غرایز، بسیاری از آنان را به روسپی گری و روابط حاشیه خیابان ها کشاند .

عامل دیگر مقاومت بیشتر زنان در برابر بیماری ها و عوامل هورمونی و … موجب فزونی تعداد آنان در برابر مردان می شود . مطالعات نشان می دهد جنس زن در دوران جنینی، کودکی و بویژه دوران پیش از بلوغ در برابر بیماریهای عفونی مقاوم تر از جنس مرد است . و شرایط نامناسب و رنج آوری، هم چون کمبود مواد غذایی و سوء تغذیه، پسران را بیش از دختران تحت تأثیر قرار می دهد و در کل مرگ و میر زنان نسبت به مردان در برابر بیماری ها کمتر است .

آمارهای موجود در برخی از مناطق جهان (مانند تانزانیا) نشان می دهد میزان تولد دختر در آنها بیش از پسر است « بر اساس برخی از آمارهای منتشره، چندی پیش در روسیه جمعیت زنانی ۲۱ میلیون نفر بر مردان فزونی دارد بنابراین تکیه بر تک زنی باعث می شود در چنین شرایطی همواره تعدادی از زنان از نعمت ازدواج محروم بمانند در حالی که با جواز چند همسری می توانند از داشتن شوهر و کانون خانواده و آثار مهم آن بهره مند گردند .

آسیب های چند همسری :

در اینجا لازم است نظری به مفاسد و معایبی که از خود مسئله چند همسری ناشی می شود بیفکنیم آنگاه یک محاسبه کلی روی مجموع آثار و نتایجی که از مسئله پیدا می شود به عمل آوریم . معایبی که می شود برای تعدد زوجات ذکر کرد زیاد است و می توان آنها را از جنبه های مختلف مورد بحث قرار داد :

۱ـ از نظر روحی

۲ـ از نظر تربیتی

۳ـ از نظر اخلاقی

۴ـ از نظر حقوقی

۵ـ از نظر فلسفی

۱ـ از نقطه نظر روحی: در رابطه زناشویی آنچه عمده و اساس است امور روحی و معنوی است، عشق و عاطفه و احساسات است . کانون ازدواج و نقطه پیوند دوطرف به یکدیگر دل است . عشق و احساسات هرگز در صورت تعداد آنقدر رواج نمی گیرد که در وحدت می گیرد . اوج اعلای عشق و احساسات با تعدد سازگار نیست هم چنانکه با عقل و منطق نیز سازگار نیست .

۲ـ از نظر تربیتی : چند همسری زنان را به قیام و اقدام علیه یکدیگر و احیاناً شوهر وا می دارد و محیط زناشویی را که باید محیط صفا و صمیمیت باشد به میدان جنگ و جدال و کانون کینه و انتقام تبدیل می کند . دشمنی و رقابت و عداوت میان مادران به فرزندان آنها سرایت می کند دودستگیها و چند دستگیها بوجود می آید محیط خانوادگی باید الهام بخش نیکی و مهربانی باشد که به تبدیل به درس آموز نفاق و نامردی می گردد .

۳ـ از نظر اخلاقی : از نظر اخلاقی عده ای می گویند اجازه تعدد زوجات اجازه شره و شهرت است . به مرد اجازه می دهد هواپرستی کند . اخلاق ایجاب می کند که انسان شهوات خود را به حداقل ممکن تقلیل دهد . زیرا مقتضای طبیعت آدمی این است که هر اندازه جلوی شهوت را بازگذارد رغبت و تمایلش فزونی می گیرد و آتش شهوتش مشتعل تر می گردد . اخلاق اسلامی بر این پایه نیست . از نظر اسلام اخلاق با افراط در شهوترانی ناسازگار است .

۴ـ از نظر حقوقی : به موجب عقد ازدواج هر یک از زوجین به دیگری تعلق می گیرد و از آن او می شود . حق استمتاعی که هرکدام نسبت به دیگری پیدا می کنند از آن جهت است که منافع زناشویی طرف را به موجب عقد ازدواج مالک شده است . از این رو در تعدد زوجات آن که ذی حق است زن سابق است . معامله ای که میان مرد و زن دیگری صورت می گیرد در حقیقت معامله «فضولی» است زیرا کالای مورد معامله یعنی منافع زناشویی مرد قبلاً به زن اول فروخته شده و جزء مایملک او محسوب می شود . پس آن کس که در درجه اول باید نظرش رعایت شود و اجازه او تحصیل گردد زن اول است . بنابراین زن دوم و سوم و چهارم گرفتن درست مثل این است که شخصی یک بار مال خود را به شخص دیگر بفروشد و همان مال فروخته شده را برای نوبت دوم و سوم و چهارم به افراد دیگر بفروشد . صحت چنین معامله ای بستگی دارد به رضایت مالک اول و دوم و سوم و اگر عملاً شخص فروشنده مال مورد نظر را در اختیار افراد بعدی قرار دهد قطعاً مستحق مجازات است .

۵ـ از نظر فلسفی : قانون تعدد زوجات با اصل فلسفی تساوی حقوق زن و مرد که ناشی از تساوی آنها در انسانیت است منافات دارد . چون زن و مرد هر دو انسان و متساوی الحقوق می باشند یا باید هر دو مجاز باشند یا هیچ کدام مجاز نباشند 

ـ تعدد زوجات باعث وارد آمدن لطمه ها و آسیب های جبران ناپذیری به بنیان خانواده ـ روان جامعه ـ نظام اجتماعی و فرهنگ کشور است .

تحقیقات و بررسی ها نشان می دهد کسانی که در زندان هستند، بزهکاران ـ قاتلان و جنایتکاران روانی ـ دختران فراری ـ فاحشه ها و کسانی که به اعتیاد روی آورده اند فرزندان خانواده های نا آرام ـ فروپاشیده و از هم گسیخته که از آنها با عنوان فرزندان طلاق ـ خانواده های چند همسری یابد سرپرست یاد می شود .

خانواده هایی که در آنها تعدد زوجات یا چند همسری وجود دارد به علت تعدد زنان و فرزندان، افراد نمی توانند از محبت، عاطفه و امکانات برابر بهره مند شوند، تنها شاهد تنش و نا آرامی، بروز حس حسادت و شکل گیری عقده های روانی که سرمنشأ بسیاری از انحرافات رفتاری خواهد شد هستیم و به نوبه خود تزلزل و فروپاشی بنیان خانواده را به دنبال دارد به گونه ای که نظام اجتماعی نیز دچار آشوب خواهد شد .

پژوهش هایی که در زمینه مقایسه چند همسری و تک همسری گردیده نشان می دهد مشکلات جسمانی و تنش در همسران اول خانواده چند همسری بیش از گروه خانواده تک همسری است . هم چنین از نظرات سلامت روانی ـ زنانی که در خانواده های چند همسری هستند عزت نفس همسر اول خانواده بسیار پایین و احساس تنهایی در آنها بسیار بالاست و معمولاً زنان احساس نابرابری را از سوی همسرانشان تجربه می کنند . [۲]

زنان در خانواده چند همسری سوء رفتار فیزیکی، کلامی ـ جنسی را توسط شوهر و همسر دیگر تجربه می کنند . همچنین تشخیص اختلالات روان پزشکی در خانواده چند همسری بیش از تک همسری است .[۳]

صفا و صمیمیت ـ فداکاری و یگانگی و وحدت، همه اینها در چند همسری به خطر می افتد گذشته از وضع ناهنجار زنان و فرزندان دو مادره از نظر خود مرد آنقدر مسئولیت های تعدد زوجات سنگین و خرد کننده است که رو آوردن به آن پشت کردن به مسرت و آسایش است .

وضعیت کودکان در خانواده های چند همسری :

میزان مرگ و میر کودکان در خانواده های چند همسری بیشتر از خانواده های تک همسری است و طبق بعضی از نظریه ها معتقدند خانواده یک سیستم است تغییر و فشار به اعضا به خانواده اثر می گذارد و در نتیجه فرزندان خانواده های چند همسری در مقایسه با خانواده های تک همسری احساس عدم امنیت ـ بدرفتاری ـ رفتار پر خطر ـ تمرکز کمتر ـ ناسازگاری بیشتر در کلاس درس و تعامل ناکارآمد با دیگران را بیشتر احساس می کنند .

خشونت خانگی ـ گسستگی خانوادگی ـ تنش ـ حسادت ـ رقابت بین همسران و فرزندان و غیبت از جمله مواردی است که در خانواده های چند همسری بیش از خانواده های تک همسری است . مردان چند همسری نسبت به مردان تک همسر مشکلات بیشتری دارند و نقش پدر در تربیت و نقش جنسیتی فرزندان در این خانواده ها کاهش می یابد . [۴]

تحقیقات هم نشان داده پدری که دو زن داشته بچه هایش به خلاف و بزهکاری کشیده شده اند چراکه خانواده دیگر جای امنی برای آنها محسوب نمی شود و فرزندان چنین پدری در معرض خشونت و تمسخر بیشتر اطرافیان قرار می گیرند

نویسنده :  آذردخت داوری

ادامه دارد

از طريق
آذردخت داوری
منبع
سوزی میحراب
برچسب ها

نوشته های مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

لطفا نظرات خود را با حروف کوردی یا فارسی تایپ کنید
نظرات حاوی مطلب توهین آمیز یا بی احترامی به اشخاص ، عقاید دیگران، و مغایر با قوانین کشور منتشر نمی شود
نظرات پس از تائید منتشر می شود
بستن